paabapal

Непрыхаваная самарэклама. :-)

У гэтую суботу, 17 сакавіка, у 15:00 адбудзецца адкрытая лекцыя на тэму "Што такое ахвяра?" у выкананьні вашага нягоднага сябра. Паслухаць і паразважаць на гэтую тэму можна будзе ў чытальнай залі Бібліятэкі №19 (вул. Казінца, 122), уваход вольны.

Што такое ахвяра? Што мы разумеем/маем на ўвазе, калі кажам "Ахвяра" альбо "я ахвярую"? Ці не пачалі мы татальна блытаць ахвяру і ялмужну? Да чаго вядзе разуменьне ахвяры толькі як адплаты за правіну. Чаму подзьвіг Хрыста мы называем ахвярай. І чаму прычасьце -- гэта наша ахвяра… Ну і шмат іншых пытаньняў.

Буду рады бачыць усіх.

Дарэчы, тэма ахвяры ўзьнікла нядаўна і ў сяброў па ЖЖ, az_kerze спрабавала разважаць над тым, што маецца на ўвазе пад ахвярай Хрыста.

Неяк падчас сяброўскай сустрэчы была выказаная думка, што калі гадоў праз пару сотняў/тысячаў археолагі знойдуць у больш-менш прыстойным стане адзін з прадуктаў Майкрасофту ці Эпла і па пэўных тэхнічных параметрах -- там напрыклад хранометр разьлічаны толькі да пэўнай даты -- яны радасна (гэтак жа як і мы наконт каменных сродкаў падліку часу ў старажытных майя) зробяць выснову, што старажытныя мудрацы, то бок вялікі жрэц Біл Гейтс ці хтосьці яшчэ, імя каго захаваецца на летуценных старонках сусьветнай гісторыі, ВЕДАЛІ калі на сам рэч будзе канец сьвету і вось заклалі гэта ў свае кампутары, і вось увесь сусьвет будзе чакаць з перанятым дыханьнем тае даты… Ну, так мы крыху пажартавалі. Але ведаеце, я крыху зануда. :-) Прыйшоўшы дахаты, я ўключыў комп, запусьціў праграму Аўтлук і высьветліў… Майя памыляліся! Канец сьвету на сам рэч настане 30 жніўня 4500 года!!! (31 жніўня 4500 года ў штодзёньніку Аўтлука вы не здолееце запісаць аніводнай падзеі.) Майкрасофт гэта ведае дакладна -- канец сьвету 31.08.4500!.. (запомніце тэрмін!) Інакш, навошта ж яны сваю календарную праграму распрацавалі менавіта толькі да гэтай даты? :-)

Шаноўны спадар budimir тыдзень таму неяк запытаў праз прыватныя паведамленьні "Ці не маглі б вы адказаць на пытаньне, ёсьць моўная праблема ў Беларусі ці яе няма? І калі ёсьць, у чым яна палягае?"

Ну вось, нарэшце я разгроб свае праблемы, абавязкі і звычайную ляноту і магу паразважаць на зададзеную тэму. Здэцца і дата ў календары спрыяе.

Праглядаў "Дзёньнік раварыста" Дэвіда Бірна. Мяне цікавілі яго нататкі пра
Стамбул. Нечакана трапіліся вельмі цьвярозыя і трапныя заўвагі наконт феномена
сучасных новабудаваньняў. Мяркую, некаторыя з абзацаў часткі пад назвай
"Выродлівыя новабудоўлі як рэлігійныя сымбалі" варта выкласьці тут.

Магчыма, я сам сабе думаю, гэтыя канструкцыі нешта выслаўляюць. Штосьці
большае за выніковую ліну ў бюджэце будаўніка. Магчыма, іх прасьцей і таньней
будаваць, але яны таксама ўцелясьняюць нейкія калектыўныя надзеі і чаканьні.
Магчыма, яны шмат для каго прадстаўляюць альбо сымбалізуюць  новы старт, адрыў ад усіх тых старых
будынкаў, што атачалі раней месьціча. І асабліва ў старых гарадах новыя будынкі
сьведчаць пра канец гісторыі. Людзі дэкларуюць: "Мы не будзем як нашыя
бацькі! Мы непадуладныя каралям, царам, імператарам, шахам, альбо якім іншым
ідыётам з нашага мінулага. Мы, сучасныя людзі, -- не гэтакія. Мы больш не
сяляне, мы больш не правінцыялы альбо калгасныя доўбні. Мы не жадаем бачыць
нават часткі таго асяроддзя, якое нагадала б нам пра нашае мінулае, хоць яно і
было шляхотным і пра яго нашыя ўспаміны. Вага нашай гісторыі прыгнячае нас, для
нас гэта візуальнае і сымбалічнае зьняволеньне. Мы распачнем зноўку і гэтакае,
чаго яшчэ не бачылі на абліччы зямлі. І калі ў гэтым працэсе мы нешта спляжым,
няхай так і будзе." Прынамсі гэтак я ўяўляю сабе логіку эмоцый, што
адчуваюць людзі, жывучы тут альбо дзе-кольвек яшчэ.

Богі рацыянальнасьці перамаглі прыгажосьць, своеасаблівасьць, жывёльны інсцінкт
і нашае прыроджанае эстэтычнае пачуцьцё -- калі канечне верыць утое, што яно у
нас ёсьць. Мы асацыіруем старыя якасьці архитэктуры альбо з сялянамі --
неадукаванымі, якія не ведаюць лепшага ніж будаваць крывыя сьцены і дадаваць
дзіўнаватае невялічкае аздабленьне, -- альбо з манархіяй і вышэйшымі станамі --
нашымі вартымі пагарды былымі ўладарамі з іхнімі мудрагелістымі палацамі, каго
мы цяпер, у сучасным сьвеце, уважаем за роўных сабе, прынамсі на узроўні ўяўленьняў
альбо тэарытычна.

Прачытаў дачкам "Мумітата і мора" Тувэ Янсан… Зьдзіўленьне і захапленьне, то бок, тое, што адчуваеш, сустракаючы сапраўдны талент. Практычна з нічога
зрабіць сюжет і падзеі, якія вабяць, героі, за якім хочацца цікаваць!.. Сям'я
мумі-троляў пераяжджае на пустэльную выспу, суворая прырода паўночнага мора, ускраек сьвету, усяго толькі восем дзеючых асобаў, а мае дзеці штовечар канючылі: "Татачка, а ты будзеш чытаць пра мумітрундзеляў?!?! Ну калі ласка, пачытай, а!.." Фенаменальна. І гэта сапраўды цікава. І вельмі
файна, што гэтыя рэчы перакладаюць зара на беларускую.

Я толькі не разумею, чаму мне ў маленстве не былі цікавыя гэтыя фантастычныя істоты.  Я вось зара' ўспамінаю свае асацыяцыі і думаю, няўжо гэта той савковы мульт мне так сапсаваў уражаньне пра муму-троляў, што мне ніколі не хацелася пра іх чытаць?!.. І толькі цяпер, маючы ўжо ўласных дзяцей, я так бы мовіць "адкрыў для сябе" гэты дзіўны сьвет фінскай пісьменьніцы...

Гэты тэкст — урывак з ліста да знаёмай у Швецыю, спроба занатаваць свае ўражаньні ад трохмесячнага жыцьця ў Нямеччыне адразу пасьля вяртаньня ў Беларусь.

<…> У Нямеччыне быў на поўдні, у Баварыі.

Сярэдняе, па нямецкіх панятках, мястэчка Рэгенсбург, што ляжыць на беразе Дуная. Апошнімі днямі ў навінах ідуць уразлівыя карцінкі тамтэйшай жудаснай паводкі. Так што адчуваньні ў мяне ад тае вандроўкі засталіся нявызначына дзіўнымі. Нібыта ўсё было ў сьне, а зараз во прачнуўся і дзіўлюся, як па целіку паказваюць жахі надвор'я ў далёкай, казачнай, існуючай толькі ў гэтай віртуальнай скрыні, Еўропе… Ёсьць яшчэ адна асацыяцыя. Нібыта езьдзіў я не за тысячу кіламетраў праз дзьве мяжы, а так, па Беларусі пракатаўся, заехаўшы ў якую Гародню ці Наваградак. Не, было б, канечне, наіўным сьцьвярджаць, што паміж Беларусьсю і Нямеччынай няма розьніцы, але цяпер яна падаецца мне нясутнаснай, ці прынамсі ня гэдакай, да якой мы прызвычаіліся…

...сяброўка-ўкраінка сказала, тыпу  - добра, што на лекцыі не было беларусаў, бо тое, што казаў прафесар пра беларусаў "было не до вытшыманя". Галоўная думка, як аказалася такая: беларусы зусім абарзелі, заграбасталі сабе ўсю гісторыю ВКЛ і ўвогуле апошнім часам даводзяць, што ўсе такія супер-пупер зашыбісь. разашліся, кароча. непадзецкі.

“Архімандрыт Ляонцій — у міры Лонгін Фёдаравіч Карповіч — нарадзіўся ў Пінску каля 1580 года і паходзіў з сям’і пінскага пратапопа. Вучыўся будучы вызнаўца веры Хрыстовай, на думку даследчыкаў, у Астрогу альбо ў Вільні. У паэтычным творы «Лямант», прысвечаным памяці айца Ляонція, ёсць радкі, якія сведчаць пра цяжкія матэрыяльныя ўмовы яго навучання: «Он о нищих, убогих старанье мел, о вдовах, маючи и сам выхованье с жебранины ненъдзной» (ён выяўляў клопат пра жабракоў, убогіх, удоў, бо і сам быў выхаваны з дапамогай мізэрнай міласціны). Лонгін Карповіч валодаў глыбокімі ведамі ў багаслоўі, дыялектыцы, логіцы, рыторыцы, ведаў некалькі моў і пры гэтым вызначаўся змірэннай набожнасцю і руплівасцю да веры Праваслаўнай. Архімандрыт Кіева-Пячэрскага манастыра Захарыя (Капысценскі) у сваёй «Палінодыі», напісанай у 1621 годзе, так характарызуе яго: «Блажэнны Ляонцій Карповіч, архімандрыт Віленскі, муж боганатхнёны, ў мове грэчаскай і лацінскай глыбока дасканалы, абаронца ісціннай веры».  

Шаноўныя браты і сёстры!

Сэнс сёньняшнягя Евангельскага чытаньня можна перадаць іншымі, карацейшымі, але таму больш ёмістымі словамі Іісуса Хрыста, якія Ён казаў пазьней Пілату – “Царства Маё не ад гэтага сьвету.”

Менавіта гэтую думку даводзіць Іісус Хрыстос Сваім вучням па дарозе ў Іерусалім, адкрываючы ім тое, што будзе адбывацца ў самы бліжэйшы час. “Сын Чалавечы будзе выдадзены першасьвятарам і кніжнікам, і асудзяць Яго на сьмерць і выдадуць Яго язычнікам; і паглумяцца з Яго і будуць біць Яго бізунамі і пляваць на Яго і заб’юць Яго; і на трэці дзень уваскрэсьне”. Калі б Царства Яго было ад гэтага сьвету, дык такога не магчыма было б сабе нават уявіць, таму што з царамі ў нашым сьвеце гэтак не абыходзяцца. Апосталы спачатку сапраўды і не спрабуюць уявіць сабе ўсё тое, пра што ім гаворыць Іісус, таму што яны ўсё яшчэ ўспрымаюць Хрыста як чалавека, які прыйшоў вырашыць іхнія зямныя праблемы, як дзяржаўнага дзеяча, які ўладкуе іх буддзённае жыцьцё, як новага кіраўніка, прызначанага Богам замяніць карумпаваныя і разбэшчаныя папярэднія ўлады.